Dens İnvaginatus Kaynaklı Nekrotik İmmatür Dişte MTA Apeksifikasyonu
16 yaşında kadın hasta, üst çene lateral dişinde ağrı şikâyeti ile kliniğe başvurdu. Hastanın sistemik rahatsızlığı yoktu.
Klinik muayenede lateral dişin kök hizasında intraoral sinüs yolu izlendi ve dişin peg-shape olarak bilinen konik morfolojide olması dikkat çekti. Radyografide dişin açık apeksli, immatür yapıda olduğu ve dişte dens invaginatus bulunduğu saptandı. Dens invaginatus (dens in dente) mine ve dentinin gelişim sırasında papilla içine doğru katlanmasıyla oluşan, nadir görülen gelişimsel bir anomalidir ve en sık maksiller lateral kesici dişlerde görülmektedir. Bu anomalide, ince mine tabakası nedeniyle erken yaşta pulpa nekrozu ve periapikal patoloji gelişebilmektedir.
Daha ayrıntılı değerlendirme için alınan CBCT’de invaginasyon kavitesi üç boyutlu incelendi ve olgunun Oehler’s Tip II dens invaginatus olduğu belirlendi. Tip II’de invaginasyon pulpa odasına kadar uzanır, ancak periodontal ligament ile herhangi bir bağlantısı yoktur.
İlk seansta rubber-dam izolasyonu altında giriş kavitesi açıldı ve çalışma boyu belirlendi. Ana kanal ile invaginasyon kavitesi arasındaki bağlantı ultrasonik uçlarla kaldırıldı. Bu aşama, invaginasyonun karmaşık yapısında temizlenmeyen alan bırakmamak için önemlidir. NaOCl irrigasyonunun ardından kanala medikament olarak kalsiyum hidroksit yerleştirildi.
İki hafta sonraki kontrolde sinüs yolunun iyileştiği gözlendi. Bu seansta NaOCl ve EDTA ile irrigasyon-aktivasyon protokolleri tekrarlandı, kök ucunda MTA ile apikal tıkaç oluşturuldu ve üzeri sıcak dolum teknikleri kullanılarak dolduruldu. Daimi kompozit restorasyonla tedavi tamamlandı.
Hastanın şehir dışına taşınması nedeniyle kontrol radyografileri farklı bir klinikte alındı, ancak 6. ve 18. ay takiplerinde diş asemptomatikti; lezyon boyutunda küçülme ve kemik trabekülasyonunda artış izlendi.
İmmatür nekrotik dişlerde günümüzde iki yaklaşım öne çıkmaktadır: apeksifikasyon ve rejeneratif endodontik tedavi. Rejeneratif endodontik tedavi kök gelişiminin devamını sağlayabilse de, dens invaginatus gibi karmaşık anatomilerde uygulanması sınırlı olabilmektedir. Tek seansta MTA gibi hidrolik simanlar ile apeksifikasyon ise güvenilir ve öngörülebilir bir tedavi seçeneğidir. Bu vakada da MTA ile apeksifikasyon uygulamasıyla başarılı klinik ve radyografik iyileşme sağlanmıştır.
Kaynaklar
1.Siqueira JF Jr, Rôças IN, Hernández SR, Brisson-Suárez K, Baasch AC, Pérez AR, Alves FRF. Dens Invaginatus: Clinical Implications and Antimicrobial Endodontic Treatment Considerations. J Endod. 2022 Feb;48(2):161-170. doi: 10.1016/j.joen.2021.11.014.
2.Murray PE. Review of guidance for the selection of regenerative endodontics, apexogenesis, apexification, pulpotomy, and other endodontic treatments for immature permanent teeth. Int Endod J. 2023 Mar;56 Suppl 2:188-199. doi: 10.1111/iej.13809. Epub 2022 Aug 15. PMID: 35929348.
